Nieuwsgierige jeugd op Zonnehoeve
Manfred blogt: het zuivere geschenk | de deugden van Waterman

do 8 feb 2018

Klimaatverandering, verlies van biodiversiteit en uitputting van landbouwgrond – de uitdagingen van deze tijd – bieden ook een kans voor persoonlijke ontwikkeling. Elke maand blogt Manfred van Doorn, bestuurder van Stichting Grondbeheer, hoe de sterrenbeelden ons deugden aanreiken die wij nodig hebben om duurzaam met de aarde en onszelf om te gaan.

Waterman (22 januari - 21 februari)

Het sterrenbeeld Waterman wordt vaak afgebeeld als een man of vrouw - meestal een man - die in een rivier staat en water terug schenkt aan de bron. Dat beeld symboliseert de continue stroom van ontvangen en schenken waarin wij dagelijks een balans moeten zien te vinden. De deugden van Waterman zijn dankbaarheid en het vermogen tot schenken. Daarin zit een paradox: als je vanuit vrijheid kunt schenken, verwacht je niks terug van iets of iemand anders, maar het schenkgebaar zelf geeft een gevoel van dankbaarheid.

In de Griekse mythologie staat Waterman voor de jongeling Ganymedes, die zo oogverblindend mooi was, dat Zeus hem vroegtijdig liet sterven om hem wijn te laten inschenken aan de goden. Natuurlijk is het een eer om voor de goden te werken maar anderzijds roept het ook de vraag op: in hoeverre is Ganymedes er zelf blij mee dat zijn aardse leven hem is ontnomen? De grens tussen vrijwillig schenken en misbruik is soms flinterdun. De grote vraag die dan ook bij Waterman hoort: is het geschenk dat jij geeft of ontvangt vrij of zit er een verplichting aan vast?

In het jaargetijde staat Waterman voor zuivere lucht. De andere twee luchttekens, Tweelingen en Weegschaal, staan respectievelijk voor de lentelucht met bloesems en pollen, waar sommige mensen allergisch voor zijn, en de herfstlucht met de geur van dood en verrotting. Ten tijden van Waterman hebben de herfststormen die sporen van het oude jaar inmiddels gewist en maakt de natuur zich klaar voor een nieuwe ronde. Ook de boeren maken zich op voor het nieuwe groeiseizoen. In februari, na Maria Lichtmis, rijden zij de mest uit over hun land. Het allermooiste van de biodynamische landbouw vind ik dat biodynamische compost en mest neutraal of zelfs lekker ruikt. Het geschenk dat deze boeren en tuinders teruggeven aan de aarde is dus vrij van stank en gif.

Met de frisse winterlucht in onze atmosfeer kunnen we optimale inspiratie opdoen voor het verduurzamen van ons leven. Dit is het moment om voor onszelf een nieuwe balans op te maken: wat heb ik als individu gekregen in dit leven en wat wil ik teruggeven aan de gemeenschap? Met Waterman als leidend beeld kun je vervolgens proberen om even niet jezelf maar het grotere geheel centraal te zetten. Hoewel je graag naar Thailand op vakantie wilt om daar nog even de zomer mee te pakken, doe je dat toch niet omdat je niet met een vervuilend vliegtuig wilt reizen. Punt uit. Hoewel je erg van vlees houdt, kies je toch voor een vegetarische maaltijd. Punt uit. Of als je het belangrijk vindt dat er meer biodynamische landbouw komt, dan schenk je wat van jouw spaargeld aan vrije grond. Punt uit. Tegenover die persoonlijke offers staat geen tastbare beloning, maar als het je lukt om vrij te schenken dan zul je de mystieke ervaring van zuivere dankbaarheid kunnen ontdekken. Dan geldt de paradox: hoe meer je weggeeft, hoe rijker je wordt.

U bent hier